Espertas coa mandíbula cargada? Dóeche a cabeza ao levantarte? Notas que apertas os dentes sen darte conta?
Se algunha destas situacións che resulta familiar, pode que esteas apertando os dentes máis do que pensas.
É algo que vemos con frecuencia na consulta e que moitas persoas levan tempo sufrindo sen saber moi ben por que lles pasa ou que poden facer para mellorar.
Hoxe queremos falarche do bruxismo, de como pode afectar ao teu día a día e de como a fisioterapia pode axudarche a aliviar as molestias.
Que é o bruxismo?
O bruxismo é cando apertamos ou rechinamos os dentes, moitas veces sen ser conscientes diso.
Pode pasarche mentres dormes ou durante o día.
Pola noite, é posible que nin sequera te decates. Ás veces é a túa parella quen escoita o ruído dos dentes ou o dentista quen detecta que están desgastados.
Durante o día, pode pasarche cando estás traballando, conducindo, mirando o móbil ou concentrada nalgunha tarefa. De repente decátaste de que levas un bo anaco cos dentes apertados.
E aquí hai algo importante: apertar os dentes non sempre significa que vaias ter dor. Pero, nalgúns casos, pode estar relacionado con molestias na mandíbula, nos músculos da cara ou con dores de cabeza.
Como saber se tes bruxismo ou algún problema na mandíbula?
Hai pequenos sinais aos que paga a pena prestar atención:
- Espertas coa mandíbula cansa, cargada ou con dor.
- Tes dor de cabeza, especialmente polos lados, preto das orellas.
- Notas que apertas os dentes cando estás concentrada ou nerviosa.
- Escóitase un clic ou un chasquido cando abres a boca ou mastigas.
- Cústache abrir a boca completamente ou notas que a mandíbula queda trabada.
- Tes molestias ao mastigar, bocexar ou comer alimentos máis duros.
- Sentes dor na zona da orella, pero ao revisala non atopan ningún problema.
- Tamén tes molestias no pescozo ou na cara.
Non necesitas ter todos estes síntomas para que exista un problema. E tampouco significa que todos estean causados polo bruxismo.
Por iso é importante valorar que está pasando realmente coa túa mandíbula.
Por que apertamos os dentes?
Seguro que algunha vez escoitaches que o bruxismo aparece polo estrés. E aínda que pode influír, a realidade é que non sempre é tan sinxelo.
O bruxismo pode estar relacionado con diferentes factores, como o estrés, a calidade do sono ou determinados medicamentos. Ademais, o bruxismo que aparece durante o día non funciona exactamente igual ca o que ocorre mentres durmimos.
Tamén hai hábitos que poden aumentar as molestias da mandíbula, como mastigar chicle continuamente, morder as unllas ou pasar moito tempo cos dentes apertados.
Por iso, non se trata só de relaxar a mandíbula, senón de entender que che está pasando e que factores poden estar influíndo no teu caso.
Como podemos axudarche desde a fisioterapia?
En Acotío Fisioterapia tratamos os problemas relacionados coa articulación temporomandibular, tamén chamada ATM.
É a articulación que temos xusto diante das orellas e que nos permite abrir a boca, falar, mastigar ou bocexar.
E aínda que pareza unha articulación pequena, cando empeza a dar problemas pode resultar moi molesta no día a día.
O primeiro que facemos é escoitarte e valorar o teu caso.
Queremos saber cando empezaron as molestias, que movementos che doen, se apertas os dentes, como descansas e que cousas notas que empeoran ou alivian a dor.
Tamén valoramos como se move a mandíbula, os músculos da cara e a zona do pescozo.
A partir de aí, adaptamos o tratamento ao que necesitas. Podemos traballar con:
- Terapia manual: técnicas dentro e fóra da boca para tratar a musculatura e mellorar a mobilidade da mandíbula cando sexa necesario.
- Exercicios específicos: para recuperar o movemento, mellorar o control da mandíbula e reducir as molestias.
- Tratamento da zona cervical: porque, en moitas ocasións, as molestias da mandíbula e do pescozo aparecen xuntas.
- Outras técnicas, como a punción seca: cando están indicadas e poden axudar como complemento ao tratamento.
- Consellos e exercicios para a casa: porque o que fas fóra da consulta tamén é importante para mellorar.
O noso obxectivo non é só que saias da sesión con menos dor, senón que entendas que che pasa e teñas ferramentas para sentirte mellor no teu día a día.
E se xa utilizas unha férula de descarga, a fisioterapia pode complementar o tratamento do teu dentista. Cada profesional ten o seu papel e, en moitos casos, traballar en equipo é a mellor opción.
Que podes facer na casa para aliviar as molestias?
Hai pequenos xestos que poden axudarche a reducir a tensión e aliviar as molestias da mandíbula no día a día.
1. Comproba se estás apertando os dentes.
Agora mesmo, mentres les isto, fíxate: tes os dentes xuntos?
Cando a mandíbula está en repouso, os beizos poden estar xuntos, pero os dentes deben permanecer separados. Intenta prestar atención a isto ao longo do día, especialmente cando estás traballando, conducindo ou concentrada.
2. Aplica calor na zona.
Se notas a mandíbula cargada ou os músculos da cara tensos, podes aplicar calor local suave durante uns 10-15 minutos. Podes utilizar unha bolsa de sementes ou unha toalla morna, evitando temperaturas demasiado elevadas.
3. Proba a facer unha automasaxe.
Cos dedos, realiza movementos circulares suaves sobre os músculos das meixelas, especialmente na zona que está xusto diante do oído e na parte lateral da mandíbula. Tamén podes masaxear suavemente a zona das tempas.
Non é necesario apertar forte nin provocar dor. A idea é axudar a relaxar a musculatura, non aumentar as molestias.
4. Dálle un descanso á mandíbula.
Se tes dor, evita temporalmente os alimentos moi duros, mastigar chicle, morder obxectos ou abrir demasiado a boca. Podes optar por alimentos máis brandos e cortados en anacos pequenos durante os días de máis molestias.
5. Presta atención ao descanso.
Durmir ben e manter uns horarios regulares pode axudarche, especialmente se notas que as molestias son maiores ao espertar.
E se a dor é moi intensa ou non mellora?
Non intentes solucionar todo pola túa conta. Se tes moita dor, a musculatura está moi cargada ou as molestias se manteñen, o recomendable é acudir a un fisioterapeuta para valorar o teu caso e indicarche o tratamento máis axeitado.
Cando deberías acudir a un fisioterapeuta?
Ás veces acostumámonos a convivir con certas molestias e acabamos pensando que son normais. Pero se a mandíbula che doe con frecuencia ou está afectando ao teu día a día, é importante prestarlle atención.
Pode ser recomendable facer unha valoración se:
- Espertas coa mandíbula cargada ou con sensación de cansazo na cara.
- Tes dores de cabeza frecuentes, especialmente na zona da fronte, os laterais da cabeza ou arredor das orellas.
- Notas dor que se estende desde a mandíbula cara ao oído, á meixela ou ao pescozo.
- Tes molestias ao mastigar, falar ou bocexar.
- Escoitas chasquidos ou ruídos ao abrir e pechar a boca, especialmente se van acompañados de dor.
- Cústache abrir a boca completamente ou notas que a mandíbula se desvía ao facelo.
- Tes sensación de presión na cara ou nos músculos da mandíbula.
- Notas que apertas os dentes continuamente e non consegues controlar ese hábito.
- As molestias aparecen cada vez con máis frecuencia ou comezan a interferir no teu descanso e nas actividades cotiás.
É importante ter en conta que non todas as dores de mandíbula, cabeza ou oído teñen a mesma orixe. Ás veces, molestias que parecen estar relacionadas coa ATM poden deberse a outros problemas musculares, dentais, do propio oído ou incluso a outros tipos de dor de cabeza.
Por iso, antes de comezar un tratamento, é importante realizar unha valoración individualizada que nos permita coñecer mellor de onde veñen as molestias e facer un diagnóstico diferencial. Así podemos identificar se o problema pode abordarse desde a fisioterapia ou se é necesario derivarche a outro profesional sanitario.
Non é necesario esperar a que a dor sexa moi intensa para pedir axuda. Canto antes valoremos que está pasando, antes poderemos orientarte sobre como abordalo.
Se a mandíbula queda bloqueada e non podes abrila ou pechala, ou aparece dor tras un golpe, inflamación importante ou febre, debes acudir a un servizo médico.
En Acotío Fisioterapia podemos axudarche
Sabemos o incómodo que pode ser comer con dor, espertar coa mandíbula cargada ou ter dores de cabeza que se repiten unha e outra vez.
Na nosa clínica de fisioterapia en Santa Comba valoramos cada caso de forma individual, buscando entender de onde veñen as molestias e como podemos axudarche a mellorar.
Se te sentiches identificada con algunha das situacións que acabas de ler, podemos valorar o teu caso.
Pide a túa cita en Acotío Fisioterapia e empecemos por entender que lle pasa á túa mandíbula.
Acotío Fisioterapia · Mellorando o teu día a día.
Máis información sobre o tratamento na páxina de fisioterapia da ATM e bruxismo en Santa Comba.

Patricia García Silva
Fisioterapeuta colexiada nº 3930 (Colexio Oficial de Fisioterapeutas de Galicia) e directora de Acotío Fisioterapia, en Santa Comba.